الملا فتح الله الكاشاني
311
تفسير كبير منهج الصادقين في الزام المخالفين ( فارسي )
كينها كه در سينه هاى شماست اينكلام احتمال دارد كه مقول قول باشد اى ( و قل لهم ان اللَّه عليم بما هو اخفى مما تخفون من عض الانامل غيظا ) يعنى بگو ايشان را كه حقتعالى داناست به آنچه پنهانتر از آن چيزيست كه اخفاى آن ميكنيد از گزيدن سرهاى انگشتان به جهت فرط خشم و غضب و آن علم اوست بسراير و ضماير فاسده و عقايد رذيلهء شما و يا آنكه خارج باشد از مقول و معنى اينكه بگو ايشان را كه عض انامل كنيد بجهة غيظ و تعجب مكن از مطلع ساختن من ترا بر اسرار ايشان زيرا كه من دانايم به چيزى كه اخفى ازينست بعد از آن بيان تناهى عداوت ايشان مىكند كه * ( إِنْ تَمْسَسْكُمْ حَسَنَةٌ ) * اگر برسد بشما نصرتى و غنيمتى چنان كه در حرب بدر * ( تَسُؤْهُمْ ) * بد آيد ايشان را و دلتنگ شوند * ( وَإِنْ تُصِبْكُمْ سَيِّئَةٌ ) * و اگر برسد شما را غمى و المى چنان كه در حرب احد واقع شد * ( يَفْرَحُوا بِها ) * خوشدل و فرحناك و شادمان شوند به آن و اين علامت كمال عداوتست كه بغم كسى شادمان و بشادى كسى غمگين گردند و مس مستعار است براى اصابه * ( وَإِنْ تَصْبِرُوا ) * و اگر شما اى مؤمنان صبر كنيد بر جفاى يهود يا كيد منافقان يا آزار كافران يا بر جميع تكاليف دينيه * ( وَتَتَّقُوا ) * و بپرهيزيد از مخالطه اعدا يا از جميع معاصى * ( لا يَضُرُّكُمْ ) * ضرر نكند شما را * ( كَيْدُهُمْ شَيْئاً ) * مكر و حيلهء ايشان هيچ چيز و اين بفضل خدايست و حفظ و نصرت او كه وعده داده مر صابران و متقيان را * ( إِنَّ اللَّه ) * بدرستى كه خدا * ( بِما يَعْمَلُونَ ) * بدانچه ميكنيد از صبر و تقوى * ( مُحِيطٌ ) * رسنده است و احاطه كننده بعلم خود پس مجازات آن خواهد داد آنچه مستحق آنيد و چون حق سبحانه بيان فرمود كه اگر شما صبر كنيد و تقوى را شعار خود سازيد حيله و مكر را بشما نرساند و اگر مخالفت كنيد فرمان خدا و رسول را البته ضرر بشما رسد در عقب آن شصت آيه را انزال فرمود در واقعهء احد كه بجهة مخالفت امر پيغمبر ( ص ) ضرر به مسلمانان رسيد و گفت * ( وَإِذْ غَدَوْتَ ) * و ياد كن اى محمد ( ص ) چون بامداد بيرون شدى * ( مِنْ أَهْلِكَ ) * از منزل عايشه بقول بعضى اين روز احزاب يا بدر بوده و اصح و اشهر آنست كه روز احد است و اين مرويست از ابى جعفر ( ع ) و قول ابن عباس و قتاده و ربيع و سدى و ابن اسحاق و واقعهء احد هفتم شوال و بروايتى دهم آن بود سنه ثلث من الهجرة و سبب غزاء احد بروايت مأثوره از ابى عبد اللَّه ( ع ) چنانست كه چون واقعهء بدر رو نمود قريش مغلوب گشتند و هفتاد كس از ايشان مقتول شدند و هفتاد كس اسير مسلمانان گشتند و بقيه فرار نموده متوجه مكه شدند ابو سفيان كه رئيس قريش بود گفت اى معشر قريش مگذاريد كه زنان